آشواگاندا (Withania somnifera) یک گیاه دارویی شناخته شده در طب آیورودا است که به دلیل خواص آداپتوژنیک خود، عمدتاً به کاهش استرس و اضطراب کمک میکند. در سالهای اخیر، اثرات آشواگاندا بر تغییرات وزن و متابولیسم نیز مورد توجه قرار گرفته است. برخی افراد میپرسند آیا مصرف این گیاه میتواند باعث افزایش وزن و چاقی شود یا بالعکس، به کاهش وزن کمک میکند؟ تحقیقات علمی و آزمایشهای بالینی نشان میدهند که آشواگاندا در مدیریت وزن مؤثر است و خود به تنهایی باعث لاغری نمیشود. این گیاه با کاهش کورتیزول (هورمون استرس) و کنترل اشتها میتواند به حفظ وزن سالم کمک کند. در ادامه به مکانیسمهای مؤثر بر وزن، شواهد علمی، مثالها، اشتباهات رایج و نکات کاربردی درباره آشواگاندا پرداخته خواهد شد. پیش از شروع بحث، بهتر است بدانید که آشواگاندا معمولاً به شکل پودر یا کپسول عرضه میشود تا به راحتی در رژیم روزانه افراد گنجانده شود. در بسیاری از فروشگاهها مکملهای این گیاه برای تقویت بدن، بهبود متابولیسم و کنترل اشتها معرفی میشوند. بستهها و کپسولهای آشواگاندا اغلب با تبلیغات کاهش استرس و تقویت انرژی عرضه میشوند؛ اما میتواند بر کنترل وزن نیز اثرات مشهودی داشته باشد که در ادامه به آن خواهیم پرداخت.
آشواگاندا یک گیاه دارویی است که ریشه آن در طب سنتی هند (آیورودا) کاربردهای دارویی فراوان و متنوعی داشته. این گیاه در مناطقی مانند هند، شمال آفریقا و خاورمیانه رشد میکند و به عنوان یک آداپتوژن قوی شناخته میشود. آداپتوژن به موادی اطلاق میشود که به بدن کمک میکند در مواجهه با استرسهای جسمی و روحی، خود را تطبیق دهد و بتواند تعادل هورمونی را برقرار کند. تحقیقات نشان دادهاند که آشواگاندا میتواند سطح کورتیزول را به طور قابل توجهی کاهش داده و به این ترتیب، اضطراب و استرس را کاهش دهد. از دیگر ترکیبات فعال این گیاه میتوان به ویتالویندها (Withanolides) اشاره کرد که اثرات آنتیاکسیدانی و ضد التهابی دارند. مصرف این گیاه اغلب به صورت دمنوش، پودر، کپسول یا عصارهای با دوز مشخص انجام میشود. به طور خلاصه، آشواگاندا گیاهی تقویتکننده با خواص دارویی فوقالعاده است که برای بهبود خواب، سلامت روان، سیستم ایمنی و همینطوردر خصوص متابولیسم بدن مورد توجه قرار میگیرد.
یکی از دلایل مهم بررسی اثر آشواگاندا بر وزن، خاصیت کاهش کورتیزول آن است. فشار مزمن روانی باعث ترشح بیشتر هورمونهای استرس (مانند کورتیزول) میشود که خود میتواند اشتها را افزایش دهد و ذخیره چربی به ویژه در ناحیه شکم را تشدید کند. مطالعات متعددی نشان دادهاند که مصرف روزانه عصاره استاندارد آشواگاندا میتواند سطح کورتیزول را به میزان قابل توجهی کاهش دهد. برای مثال، یک کارآزمایی بالینی ۸ هفتهای نشان داد مصرف ۳۰۰ میلیگرم آشواگاندا (دو بار در روز) در افرادی که در معرض استرس بالا قرار دارند، سبب کاهش حدود ۲۳% در کورتیزول خون و به دنبال آن، کاهش اندک وزن بدن شد. کاهش کورتیزول میتواند منجر به بهبود الگوهای اشتها و کاهش پرخوری عصبی شود. به بیان دیگر، مصرف آشواگاندا با القای آرامش و بهبود وضعیت روانی، ممکن است تمایل به خوردن بیش از حد را کاهش دهد؛ به همین دلیل است که برخی تولیدکنندگان مکمل در معرفی محصول خود به مزیت کاهش پرخوری عصبی نیز اشاره کردهاند.
برای اطلاعات بیشتر مقالههای “آشنایی با کورتیزول و قرص کاهش کورتیزول” و “معرفی بهترین راهکار برای کاهش استرس” را مطالعه کنید!
آیا آشواگاندا باعث کاهش وزن میشود؟ ممکن است. در منابع علمی اشاره شده که آشواگاندا ممکن است کمی سوخت و ساز بدن را افزایش داده و از این طریق، بر لاغری تأثیر بگذارد. از آنجا که این گیاه اثرات آداپتوژنیک دارد، بدن را در وضعیت بهتری برای مدیریت استرس و تنظیم متابولیسم قرار میدهد؛ به همین خاطر در متون علمی اغلب بیان میشود که آشواگاندا به نفع افزایش متابولیسم و کاهش وزن عمل میکند. در واقع، آشواگاندا بیشتر به عنوان یک مکمل متعادلکننده وزن شناخته میشود؛ نه محصولی برای کاهش سریع وزن. مطالعات علمی تأکید میکنند که هرگونه کاهش وزن مرتبط با مصرف آشواگاندا معمولاً غیر مستقیم و ناشی از بهبود سبک زندگی (کاهش استرس، فعالیت بدنی بهتر) در کنار مصرف مکملهای این گیاه است.
از سوی دیگر، اگر هدف شما کاهش وزن در کنار افزودن توده عضلانی است، مصرف آشواگاندا میتواند در کنار برنامه تمرینی مؤثر باشد. در یک مطالعه ده هفتهای روی مردان جوان با حداقل تجربه تمرین مقاومتی، شرکتکنندگان به دو گروه تقسیم شدند. گروهی که ۸ هفته ۳۰۰ میلیگرم آشواگاندا را دو بار در روز مصرف کردند، در مقایسه با گروه دیگر، افزایش قابل توجهی در قدرت و توده عضلانی تجربه کردند. به علاوه، گروهی که آشواگاندا را به طور منظم دریافت کرده بودند، افت بیشتری را در درصد چربی بدن خود تجربه کردند (۳.۵% در مقابل ۱.۵% برای گروه دیگر). این نتایج نشان میدهد مصرف آشواگاندا در ترکیب با تمرین ورزشی منظم، میتواند باعث افزایش توده عضلانی و بهبود ترکیب بدنی شود که در نهایت برای افرادی که قصد افزایش حجم عضلانی و کاهش وزن سالم دارند، آشواگاندا میتواند نقش مؤثری ایفا کند.
برای اطلاعات بیشتر مقاله “آشواگاندا در بدنسازی چه کاربردهایی دارد؟” را مطالعه کنید!
در میان مکملهای حاوی آشواگاندا موجود در بازار ایران، مکمل آشواگاندا شرکت آمیتیس نیک دارو یکی از گزینههایی است که به دلیل کیفیت ساخت، فرمولاسیون استاندارد و تطابق با نیاز مصرفکننده ایرانی، مورد توجه قرار گرفته است.
این مکمل حاوی عصاره آشواگاندا با دوز کنترلشده و استاندارد است و هدف اصلی آن کمک به کاهش استرس، بهبود تعادل هورمونی و پشتیبانی از متابولیسم بدن است؛ عواملی که همگی به صورت غیر مستقیم اما مؤثر، در فرآیند کاهش وزن و لاغری نقش دارند.
یکی از موانع پنهان کاهش وزن در بسیاری از افراد، استرس مزمن و بالا بودن سطح کورتیزول است. کورتیزول بالا میتواند باعث کاهش سرعت متابولیسم، افزایش ذخیره چربی (به ویژه در ناحیه شکم) و تشدید پرخوری عصبی شود.
آشواگاندا موجود در این مکمل با خاصیت آداپتوژنیک خود به موارد زیر کمک میکند:
زمانی که بدن در وضعیت آرامتر و متعادلتری قرار میگیرد، مصرف انرژی کارآمدتر شده و مسیر کاهش چربی هموارتر میشود.
نکته مهم این است که مکمل آشواگاندا آمیتیس نیک دارو یک چربیسوز مستقیم یا محرک شدید نیست. نقش آن در لاغری، نقش هوشمندانه یک پشتیبان است؛ نه یک مهاجم. این مکمل میتواند:
به همین دلیل، این مکمل بیشتر برای افرادی مناسب است که کاهش وزن برایشان سخت شده، مدام تحت استرس هستند یا با توقف وزن مواجهاند.
به عنوان یک مثال واقعی، مطالعه Wankhede و همکاران (۲۰۱۵) روی ۵۷ مرد ۱۸ تا ۵۰ ساله که تمرین مقاومتی انجام میدادند، نشان داد مصرف ۳۰۰ میلیگرم آشواگاندا دو بار در روز، به مدت ۸ هفته، در مقایسه با گروه دارونما، افزایش قابل توجهی در قدرت پرس سینه و جلو پا، افزایش توده عضلانی در بازو و سینه و همچنین افزایش چشمگیر سطح تستوسترون داشت. افزون بر این، گروه مصرفکننده آشواگاندا کاهش بیشتری در درصد چربی بدن نیز تجربه کرد. این نتایج نشان میدهد که وقتی آشواگاندا با برنامه ورزشی منظم ترکیب شود، نه تنها کمک میکند توده عضلانی افزایش یابد، بلکه چربی بدن نیز در کنار آن کاهش پیدا میکند و این یعنی کاهش وزن اصولی و صحیح. از سوی دیگر، مطالعه Choudhary و همکاران (۲۰۱۷) نشان داد مصرف آشواگاندا در افراد دچار استرس مزمن، نه تنها سطح استرس و اشتها (میل به غذاهای شیرین و چرب) را کاهش داد، بلکه شاخص توده بدنی را نیز بهبود بخشید.
به طور خلاصه، آشواگاندا یک گیاه آداپتوژن مفید است که با کاهش استرس و تعدیل هورمونها به مدیریت وزن کمک میکند. این گیاه مستقیماً موجب چاقی یا لاغری نمیشود؛ بلکه با بهبود متابولیسم و کنترل اشتها، افراد را در مسیر کاهش چربی اضافی قرار میدهد. در مقابل، اگر هدف افزایش وزن و حجم عضلانی باشد، مصرف آشواگاندا همراه با برنامه ورزشی مناسب میتواند به رشد توده عضلانی کمک کند. همواره به خاطر داشته باشید که هیچ مکملی جایگزین رژیم غذایی سالم و فعالیت بدنی نمیشود. استفاده از مکمل آشواگاندا با کیفیت مانند مکمل آشواگاندا شرکت آمیتیس نیک دارو که به کنترل استرس و پرخوری عصبی کمک میکند، در کنار داشتن سبک زندگی مناسب، میتواند نتایج بهتری در کنترل وزن برای شما فراهم آورد.
برای اطلاعات بیشتر مقاله “چرا باید از آشواگاندا در رژیم غذایی خود استفاده کنیم؟” را مطالعه کنید!
خیر. خود آشواگاندا کالریسوز نیست؛ اما به کاهش استرس و تنظیم هورمونها کمک میکند و در نتیجه، به طور غیر مستقیم در فرایند کاهش وزن، نقش دارد. مطالعات نشان میدهد آشواگاندا میتواند متابولیسم را کمی افزایش داده و به کاهش چربی بدن کمک کند. به عبارت دیگر، بیشتر به کنترل وزن و سلامت کلی بدن کمک میکند تا کاهش وزن سریع.
در برخی مطالعات کاهش وزن خفیفی ناشی از مصرف مکمملهای این گیاه گزارش شده است. این اثر عمدتاً از طریق کاهش کورتیزول، کاهش اشتها و بهبود سوخت و ساز است. به هر حال، برای کاهش وزن پایدار، مصرف آشواگاندا باید همراه با رعایت رژیم غذایی متعادل و ورزش منظم باشد.
دوز معمول ۳۰۰ تا ۵۰۰ میلیگرم عصاره استاندارد به میزان یک یا دو بار در روز است (به طور مثال ۳۰۰ میلیگرم صبح و ۳۰۰ میلیگرم شب). مصرف این میزان در مطالعات بالینی، بیخطر گزارش شده است. حتماً طبق بروشور یا تجویز پزشک عمل کنید و بیشتر از حد مجاز مصرف نکنید.
خیر. آشواگاندا به عنوان یک مکمل به کاهش استرس و بهبود خواب کمک میکند؛ ولی بدون تغذیه مناسب و ورزش کافی، انتظار معجزه نداشته باشید. برای کاهش وزن مؤثر باید کالری دریافتی خود را کنترل کنید و در کنار آن، فعالیت بدنی را افزایش دهید.
آشواگاندا معمولاً در دوزهای متعارف بیخطر است. با این حال، مصرف دوزهای بسیار بالا ممکن است باعث ناراحتی معده، اسهال خفیف یا سردرد شود. افراد مبتلا به زخم معده، بیماریهای خودایمنی، یا زنان باردار و شیرده باید در خصوص مصرف آن احتیاط کنند. همچنین، اگر داروی خاصی (به ویژه داروهای تیروئید یا ضد تشنج) مصرف میکنید، اکیداً توصیه میشود که قبل از استفاده با پزشک مشورت کنید.
معمولاً برای دیدن اثرات اولیه کاهش استرس و بهبود خواب، چند هفته زمان نیاز است. تغییرات در وزن یا ترکیب بدنی ممکن است ۱ الی ۲ ماه یا بیشتر به طول انجامد. صبر و استمرار در مصرف مکمل همراه با تغییر سبک زندگی و رعایت نکات صحیح، کلید دریافت نتایج است.
بسیاری از افراد، صبح به صورت ناشتا یا همراه با وعده غذایی سبک از این مکمل استفاده میکنند. ترکیب آن با شیر یا چای گیاهی مشکلی ندارد. برخی توصیه میکنند اگر با معده خالی اذیت میشوید، کپسول آن را همراه با غذا بخورید. نکته بسیار حائز اهمیت، تداوم مصرف روزانه و پایبندی به دوز مجاز مصرفی است.
تمامی حقوق مادی و معنوی این وبسایت متعلق به شرکت آمیتیس نیک دارو میباشد و هرگونه کپی برداری از آن پیگرد قانونی دارد.